Οι θησαυροί της γης της πατρίδας μας
Γέμισα μια φρουτιέρα, με τα πιο φανταχτερά, ζουμερά, καλοκαιρινά φρούτα. Μια πανδαισία αρωμάτων και χρωμάτων, που προκαλούν το βλέμμα μου και τέρπουν γλυκά τον ουρανίσκο όταν σκάει το τραγανό φλούδι τους, στο πρώτο δάγκωμα, πλημμυρίζοντας με γλύκα και ευωδιά το στόμα μου!
Θα με ρωτήσεις τι προτιμώ περισσότερο… και θα σου πω: Το ταπεινό μούσμουλο, με το ήρεμο, ευγενικό του άρωμα και τα υπέρογκα κουκούτσια του. Το πορτοκαλί ολόγλυκο βερίκοκο, το τραγανό και λαμπερό κεράσι, που βάφει αδιάκριτα τα χείλη μου και που στα παιδικά μου χρόνια, όταν τα έβρισκα διπλά στα κοτσάνια τους, τα κρεμούσα στ’ αυτιά μου, σαν δύο λαμπερά κόκκινα σκουλαρίκια, καμαρώνοντας για ώρες μπροστά στον καθρέφτη! Την πονηρούλα, γλυκύτατη φράουλα, που σαν σεμνή δεσποινίς, μες το κατακόκκινο φόρεμά της, δεν επιδέχεται πολλά κανακέματα γιατί πληγώνεται ανεπανόρθωτα! Όλα τους μια πολύχρωμη καλοκαιρινή συντροφιά, που πολύ θα ήθελα να ξέρω, αν συνομιλούν, η κρυφογελούν πλάι-πλάι, στην διάφανη φρουτιέρα, στο κέντρο του τραπεζιού, χαρίζοντας χρώμα στο λευκό τραπεζομάντηλο. Προ των πυλών και φέτος το καλοκαίρι, φορτωμένο με ζουμερά φρούτα, συνοδοιπόρους στην υγιεινή διατροφή μας! Αυτόν τον μήνα, οι πάγκοι στα μανάβικα και στις λαϊκές αγορές, είναι ένα χάρμα οφθαλμών και γεύσεων!
Τα ολοζώντανα λαχανικά, οι ολόφρεσκοι κολοκυθοανθοί, οι κόκκινες μυρωδάτες ντομάτες και οι μελανές στρουμπουλές μελιτζάνες, σε προκαλούν να γεμίσεις σακούλες και τσάντες, για τα καλοκαιρινά οικογενειακά τραπέζια! Και γίνονται θαυμάσια τα μελωμένα γεμιστά και το ταπεινό μπριάμι, όταν σερβίρονται στο πιάτο μας, παρέα μ’ ένα κατάλευκο κομμάτι ελληνικής φέτας. Βασίλισσα στο κέντρο η πολύχρωμη λαδένια, λαμπιρίζουσα χωριάτικη σαλάτα, με τις ελιές και την κάπαρη, χιονισμένη με ανθό αλατιού και βουνήσια ρίγανη. Κάποτε ειρωνευόμαστε τους ξένους τουρίστες, που περνούσαν με μια σαλάτα και μια φέτα. Λίγο αργά, όμως το καταλάβαμε ότι μαζί με λίγο φρέσκο ψωμί, είναι ένα πλήρες και υγιεινό γεύμα. Από δίπλα κι ένα πιάτο, ολόδροσα παρεξηγημένα βλίτα! Εδώ σε τούτο τον τόπο, δεν μένει κανείς νηστικός, αντιθέτως, δεν ξέρει πραγματικά τι να διαλέξει.
Ας μην λέμε λοιπόν ότι η πατρίδα μας είναι μόνο ήλιος και θάλασσα, είναι και όλες αυτές οι υπέροχες γεύσεις που απολαμβάνουμε όταν μαγειρεύουμε κι όταν τρώμε στα ταβερνάκια των νησιών μας πλάι στο κύμα ή στα μικρά κρυμμένα καφενεία των χωριών!
Βασιλιάς του τραπεζιού, το άτακτο κατσικάκι, που άλλοτε μεταλαβαίνει την αλμύρα της θάλασσας κι άλλοτε τσιμπολογά τα μυρωδάτα βοτάνια, στις σχισμές των βράχων, που αλαφιάζει ολημερίς! Είναι κι εκείνα τα φρέσκα ψαράκια που χοροπηδούν και πετούν έξω απ’ το τηγάνι! Κι εκείνα τα λιαστά πλοκάμια που στεγνώνουν στον καυτό ήλιο και λούζονται μετά, με ούζο και τσίπουρο, και μια χούφτα παγάκια, μέσα στο μεθυσμένο στόμα κάθε ανθρώπου, απ’ όπου κι αν έρχεται, όπου κι αν πάει, που νομίζει πως του παίρνουν τον πόνο και τον βοηθούν να ξεχνά!! Κι αν βρεθείς σε πανηγύρι και γιορτή, στη χάρη κάποιου Αγίου, ξεχνάς ακόμα και τον δρόμο για το κατάλυμά σου. Κι έτσι όπως τρώμε και πίνουμε, όλο και κάποιος θα πάρει την κιθάρα, το βιολί, το κλαρίνο ή το σαντούρι, να μας ξεσηκώσει με μουσικές που αγγίζουν την καρδιά, σε κύκλους χορών, με ζαλισμένες στροφές. Μεθυστικοί πατρογονικοί σκοποί, που φρόντισαν κάποιοι να διαφυλάξουν. Και καθώς ρέει το κρασί απ’ το βαρέλι, βγάζει μεθυσμένους αναστεναγμούς, λες και δεν μετανιώνει που φυλάκισε τα γράδα του τόσους μήνες, στην σκοτεινή φυλακή ενός ξύλινου παλιού βαρελιού!
Βουνά ρεματιές, ποτάμια και κάμποι, πηγές και μικροί καταρράχτες, γεφύρια, μοναστήρια κι εκκλησιές, νησιά που ταξιδεύουν ολοχρονής, στην φορά του κάθε ανέμου, ακτές που πληγώνει το κύμα και παραλίες που σου ανοίγουν την αγκαλιά τους. Ομορφιά που σπανίως συναντάς τόσο αρμονικά δοσμένη. Αυτή είναι η πατρίδα μας! Μας δίνεται με ειλικρίνεια, σαν την κοπελιά που βγαίνει μ’ ένα διάφανο μισοφόρι στο δρόμο μας! Ας μην είμαστε εμείς που θα την ντροπιάσουμε, που θα καταστρέψουμε την αγνότητά της, που θα σημάνουμε το τέλος και την καταστροφή αυτής της ομορφιάς!
Καλά ταξίδια με σεβασμό και αγάπη στην γη που μας γέννησε. Καλό μήνα!
10 Ιουνίου 2025
Μαρία Φετοκάκη
